GÓRA OLIWNA

Z jej szczytu rozpościera się doskonale wszystkim znana panorama na Stare Miasto Jerozolimy z charakterystyczną świątynią Kopuła na Skale, którą znamy z niemal wszystkich okładek przewodników. Jednak nie tylko dla samego widoku przybywa tu tak wielu turystów. Góra Oliwna to jedno z najważniejszych miejsc dla chrześcijan, gdyż tutaj właśnie nastąpiło Wniebowstąpienie Jezusa, tu tez przebywał tuż przed ukrzyżowaniem.

 

INFORMACJE PRAKTYCZNE

W upalne dni polecam zacząć zwiedzanie od samego szczytu i powoli schodzić w dół. Na szczyt można dostać się taksówką (ok. 30 NIS), autobusem miejskim nr 75 spod Bramy Damasceńskiej lub z wycieczką. Jest to bardzo dobry pomysł, bo Góra Oliwna jest bardzo stroma, a ulice i chodniki są mocno nachylone, więc podchodzenie jest dość męczące.

My zwiedzamy Jerozolimę w styczniu, upały więc nam nie grożą, idziemy więc na szczyt na piechotę. Wychodzimy przez Bramę Św. Szczepana (zwaną również Bramą Lwów) ze Starego Miasta , a następnie kierujemy się w dół w kierunku mostu Sha’ar HaArayot. I tak kolejno mijamy lub zwiedzamy ważne dla chrześcijaństwa obiekty :

 

BAZYLIKA ŚW. SZCZEPANA

oraz związany z nią klasztor Dominikanów usytuowany jest na miejscu męczeństwa Św. Szczepana. W 415 roku zostały odkryte relikwie związane z tym świętym, następnie żona cesarza bizantyjskiego kazała wybudować na tym miejscu bazylikę. W 614 roku świątynia została zniszczona przez pożar. Krzyżowcy odbudowali kościół, ale został on zniszczony ponownie w 1187 roku. W 1881 roku działkę, na której znajdowały się ruiny świątyni, zakupili francuscy dominikanie i na fundamentach trójnawowej bazyliki zbudowali obecną świątynię, w której zachowały się stare mozaiki podłogowe.

KOŚCIÓŁ GROBU NAJŚWIĘTSZEJ MARII PANNY

Po drugiej stronie drogi, za mostem Sha’ar HaArayot odnajdziemy kolejną świątynie chrześcijańską zlokalizowana w dolinie Cedronu. Zgodnie z tradycją w kościele tym znajduje się grób Marii z Nazaretu-matki Jezusa. Kościół jest wspólnie administrowany przez kilka wspólnot chrześcijańskich. Przyjęto, że właśnie z tego miejsca Maryja Matka Jezusa została z duszą i ciałem wzięta do nieba, choć inni twierdzą, że było to na Górze Syjonu. W IV w. powstała pierwsza świątynia poświęcona Matce Bożej. Najprawdopodobniej została zniszczona przez Persów w 614 roku. W 1009 roku, po zdobyciu Jerozolimy przez Fatymidów, kalif rozkazał zniszczyć świątynię, więc krzyżowcy zastali kościół górny w ruinie. W latach 1112-1130 benedyktyni wznieśli ponad Grobem Marii nowy kościół wraz z przyległym klasztorem nazywanym „opactwem Matki Boskiej w Dolinie Jozafata”. Zburzył go w 1187 roku Saladyn oszczędzając kryptę ze względu na cześć jaką żywił dla „błogosławionej Matki proroka Jezusa”.

Oto widoki samej świątyni i okolicy :

OGRÓD GETSEMANII ORAZ BAZYLIKA KONANIA

KOŚCIÓŁ WSZYSTKICH NARODÓW

Wchodzimy na teren Ogrodu Getsemanii, tu znajdują się drzewa oliwne. Ogród Oliwny, gdzie Jezus często spotykał się ze swymi uczniami, a w noc przed swoją śmiercią tutaj został zdradzony przez Judasza i aresztowany nie przetrwał. Wojska rzymskie oblegające Jerozolimę w roku 70 ścięły wszystkie drzewa w jej okolicy. Jednak oliwki mogły z czasem wyrosnąć z zachowanych w ziemi korzeni i się odrodzić. Naukowcy ustalili, że obecne pnie sękatych drzew z ogrodu Getsemani mają około 900 lat.

W ogrodzie, na ruinach starej bizantyjskiej budowli powstała nowa świątynia, zaprojektowana przez Antonio Barluzzi, która dzięki wrażliwości architekta, bardzo mocno nawiązuje do historycznych ruin. Została ona ufundowana przez 12 państw, a upamiętnia miejsce, w którym Jezus modlił się tuż przed pojmaniem. Przepiękne niebieskie sklepienia 12 kopuł oraz zachowane fragmenty oryginalnych bizantyjskich mozaik tworzą niesamowitą całość.

Jest taka piękna pieśń , która kojarzy mi się z tym miejscem ( można posłuchać TUTAJ )

CERKIEW MARII MAGDALENY

Idąc dalej w górę mijamy obiekt, na który nie sposób nie zwrócić uwagi, to uderzający przykład rosyjskiej architektury, z 7 złotymi kopułami i połączoną przedsionkiem dzwonnicę. Został zbudowany jako pomnik cesarzowej Marii Aleksandrownej przez jej syna cara rosyjskiego Aleksandra III i jego braci. Budowa cerkwi była również związana z akcją wznoszenia w Jerozolimie rosyjskich cerkwi prawosławnych, co miało utrwalić obecność Rosjan w Ziemi Świętej. W 1888 cerkiew została poświęcona w obecności wielkich książąt, a ceremonię przeprowadził patriarcha Jerozolimy Nikodem.

Od 1934 przy cerkwi działała żeńska wspólnota monastyczna Zmartwychwstania Pańskiego, którego zakonnice prowadzą szkołę dla dzieci prawosławnych Arabów.

KOŚCIÓŁ DOMINIUS FLEVIT

PAN ZAPŁAKAŁ

Antonio Barluzzi zaprojektował tenkościół o kształcie odwróconej łzy a dodatkowo rogi ścian zwieńczył czterema dzbanami do zbierania łez. Wszystko po to, aby nawiązać do historycznego wydarzenia opisanego przez ewangelistę św. Łukasza, gdy to Jezus w Niedzielę Palmową schodził z Góry Oliwnej i zapłakał nad losem Jerozolimy. Kościół jest wybudowany pośrodku starego cmentarza. gdzie większość grobowców było wykutych w skale.

My tu jednak nie wstępujemy, ale wędrujemy do punktu widokowego z najbardziej charakterystyczną panorama Jerozolimy.

CMENTARZ ŻYDOWSKI I PANORAMA JEROZOLIMY

Na zboczu Góry Oliwnej znajduje się najsłynniejszy, najstarszy, największy, najważniejszy i chyba najdroższy cmentarz żydowski na świecie. Podobno pierwsze pochówki były tu dokonywane już za czasów biblijnych. Chrześcijanie, wyznawcy islamu i judaizmu uważają, że to właśnie tutaj nastąpi Dzień Sądu Ostatecznego i przyjdzie Mesjasz, który przekroczy Dolinę Cedronu położoną pomiędzy Górą Oliwną a Wzgórzem Świątynnym i wejdzie przez Złotą Bramę do Jerozolimy. Zmarli zmartwychwstaną, będą mogli wstać i pójść za Nim, aby zostać osądzonym i trafić szczęśliwie do raju, więc wszyscy, których na to stać, chcą być pochowani jak najbliżej tego miejsca. Znajduje się tu obecnie ponad 180 tys. grobów. Ciała w nich skierowane są ułożone stopami w kierunku Wzgórza Świątynnego, aby ułatwić sobie marsz w Dniu Sądu Ostatecznego. Miejsca na Górze Oliwnej jest coraz mniej, a chętnych coraz więcej, więc ceny grobów dochodzą tu do astronomicznych kwot. Podobno obecnie miejsce kosztuje w granicach 1-1,5 mln dolarów od osoby.

KOŚCIÓŁ “OJCZE NASZ”

Obecny kompleks klasztorny składa się z częściowo odbudowanego kościoła bizantyńskiego z IV-XIV wieku wybudowanego w miejscu, gdzie zgodnie z tradycją Jezus Chrystus nauczał swoich uczniów Modlitwy Pańskiej (Łuk. 11: 1-4). Najazd Persów zniszczył doszczętnie budowlę w 614 r., a dopiero za czasów krzyżowców, odkryto w tych okolicach tabliczkę z modlitwą „Ojcze Nasz” zapisaną w języku aramejskim. Do kościoła bizantyńskiego przylega krużganek neogotyckiego  klasztoru karmelitanek z 1868, na którego wewnętrznych ścianach znajduje się modlitwa „Ojcze Nasz” zapisana w 180 językach na ceramicznych kaflach.  Dalej położone są budynki klasztorne z kościołem klasztornym. Kościół i klasztor są od 1901 eksterytorialne i należą do Francji.

KAPLICA WNIEBOWSTĄPIENIA

Za murem meczetu na samym szczycie wzgórza odnajdziemy najważniejsze miejsce, a za razem najbardziej niepozorne.

To romańska świątynia, w formie edykuły zamieniona w 1187 roku na meczet znajdująca się w tradycyjnym miejscu Wniebowstąpienia Chrystusa. Obiekt jest własnością lokalnej wspólnoty muzułmańskiej, która z okazji uroczystości udostępnia kaplicę i obejście jerozolimskim wspólnotom chrześcijańskim: prawosławnej, katolickiej oraz ormiańskiej, koptyjskiej i syryjskiej.

Wydarzenie z tego miejsca opisuje Św. Łukasz w Ewangelii oraz Dziejach Apostolskich. Chrystus miał się ukazać uczniom w Jerozolimie, a następnie wyjść z nimi ku Betanii, gdzie wskrzesiła Łazarza. Chrystus rozmawiał z uczniami w drodze, błogosławił im, a potem uniósł się i już go nie widzieli. Lokalna tradycja chrześcijańska lokalizowała wydarzenie na szczycie Góry Oliwnej.

Już w 376, dzięki staraniom rzymskiem, wzniesiono okrągłą kaplicę, zaś w 438 dobudowane zostało oratorium Obok sanktuarium ufundowano klasztor, by w świątyni sprawowano codzienną liturgię. W latach 50-tych XX w. podczas prac archeologicznych na szczycie Góry Oliwnej odnalaziono fundamenty pierwotnej rotundy i przypory z bizantyńskiego sanktuarium. Archeolog ustalił również, iż pierwotne podłoże znajduje się na głębokości 8 m pod poziomem współczesnych. Obecnie ta malutka kaplica kryje w sobie fragment naturalnej skały, na której podobno można zobaczyć odciski stóp Chrystusa.

Do wnętrza nie wchodzę, bo przed kaplicą zgromadził się tłum pielgrzymów z Etiopii.

 GÓRA OLIWNA – POZOSTAŁE WIDOKI

Góra Oliwna to nie tylko święte dla chrześcijan miejsca, to także zwykła dzielnica, którą zamieszkują Palestyńczycy. Oto pozostałe widoki tego niezwykłego miejsca :